📐 Matematik 1. Dönem 1. Yazılı
Geometrik Çizim Araçları • Doğru & Işın • Açı Çeşitleri • Çember ve Dikme Çizimi
0
Mevcut Puan / 100
📏 1. Geometrik Çizim Araçları
- Cetvel: Doğru parçalarını ve uzunlukları ölçmek veya düz çizgi çekmek için kullanılır.
- Gönye: Dik açıları (90°) çizmek ve kontrol etmek için kullanılan üçgen biçimli araçtır.
- Açıölçer (İletki): Açıların ölçüsünü derece (°) cinsinden ölçmek ve açı çizmek için kullanılır.
- Pergel: Çember ve daire çizmek, eşit uzunlukta yaylar belirlemek için kullanılan iki kollu araçtır.
🔤 2. Geometrik Kavramlar ve Semboller
- Doğru [AB veya AB]: İki ucu da sonsuza giden düz çizgi. Sembol: AB doğrusu veya ⟷AB.
- Doğru Parçası: İki ucu da sınırlı olan çizgi. Sembol: [AB] veya [BA].
- Işın: Bir ucu kapalı, diğer ucu sonsuza giden çizgi. Sembol: Başlangıç noktası kapalı köşeli parantez ile gösterilir: [AB (A kapalı, B sonsuz).
📐 3. Açılar, Tümler ve Bütünler
- Açı: Başlangıç noktaları ortak iki ışının birleşimidir. Köşe ortada yazılarak gösterilir: s(KLM) veya KLM açısı.
- Komşu Tümler Açılar: Birer kolları ortak ve ölçüleri toplamı 90° olan açılardır.
- Komşu Bütünler Açılar: Birer kolları ortak ve ölçüleri toplamı 180° olan (doğru açı oluşturan) açılardır.
⭕ 4. Çemberin Temel Elemanları
- Merkez: Çemberin tam ortasındaki sabit nokta. Genellikle M veya O harfiyle gösterilir.
- Yarıçap (r): Merkezden çember üzerindeki herhangi bir noktaya çizilen doğru parçasıdır.
- Çap (R): Merkezden geçen ve çemberin iki noktasını birleştiren en uzun doğru parçasıdır. Çap = 2 × Yarıçap (R = 2r).
Soru 1 • Çizim Araçları
10 Puan
Aşağıdaki çizim araçlarının isimlerini altlarına yazınız:
1. Üçgen şeklindeki dik açı ölçüm aracı
2. Düz çizgi çekme ve uzunluk ölçme aleti
3. Yarım daire şeklindeki derece ölçme aleti
4. İki kollu, sivri uçlu çember çizme aleti
1. Üçgen şeklindeki dik açı ölçüm aracı
2. Düz çizgi çekme ve uzunluk ölçme aleti
3. Yarım daire şeklindeki derece ölçme aleti
4. İki kollu, sivri uçlu çember çizme aleti
İpucu: Gönye, Cetvel, Açıölçer (İletki), Pergel.
✅ Resmi Çözüm:
1. Gönye
2. Cetvel
3. Açıölçer (İletki)
4. Pergel
2. Cetvel
3. Açıölçer (İletki)
4. Pergel
Puanın:
Soru 2 • Sembolle Gösterim
10 Puan
A ve V noktalarıyla verilen geometrik çizimleri sembolle gösteriniz:
a) İki ucu da kapalı doğru parçası
b) A ucu kapalı, V ucu sonsuza giden ışın
a) İki ucu da kapalı doğru parçası
b) A ucu kapalı, V ucu sonsuza giden ışın
İpucu: Sınırlı uç için köşeli parantez '[' kullanılır.
✅ Resmi Çözüm:
a) [AV] veya [VA] (Doğru parçası)
b) [AV (A noktasından kapalı V noktasından sonsuza uzayan ışın)
b) [AV (A noktasından kapalı V noktasından sonsuza uzayan ışın)
Puanın:
Soru 3 • Açının Elemanları
10 Puan
Köşesi L olan, kolları K ve M noktalarından geçen bir açıyla ilgili:
a) Açının kolları nedir?
b) Açının köşesi neresidir?
c) Sembolle 3 farklı gösterimini yazınız.
a) Açının kolları nedir?
b) Açının köşesi neresidir?
c) Sembolle 3 farklı gösterimini yazınız.
✅ Resmi Çözüm:
a) Açının kolları: [LM ve [LK ışınları
b) Açının köşesi: L noktası
c) Sembolle gösterimleri: ML̂K, KL̂M, L̂ açısı
b) Açının köşesi: L noktası
c) Sembolle gösterimleri: ML̂K, KL̂M, L̂ açısı
Puanın:
Soru 4 & 5 • Çember Çizimi & Elemanları
20 Puan
4. Pergel kullanarak 3 santimetre yarıçaplı bir çember çizimi için adımları açıklayınız.
5. Çemberin elemanlarını (Merkez, Yarıçap, Çap) tanımlayıp çap ile yarıçap arasındaki bağıntıyı yazınız.
5. Çemberin elemanlarını (Merkez, Yarıçap, Çap) tanımlayıp çap ile yarıçap arasındaki bağıntıyı yazınız.
✅ Resmi Çözüm:
Çember Çizimi: Pergelin kollarının açıklığı cetvel üzerinde 3 cm olarak ayarlanır. İğneli sivri uç merkez noktasına sabitlenir ve kalemli uç 360° döndürülerek 3 cm yarıçaplı çember çizilir.
Çember Elemanları:
• Merkez: Çemberin tam ortasındaki nokta.
• Yarıçap (r): Merkezden çembere olan uzaklık (3 cm).
• Çap (R): Merkezden geçen iki ucu çember üzerinde olan doğru parçası (6 cm). R = 2 × r.
Çember Elemanları:
• Merkez: Çemberin tam ortasındaki nokta.
• Yarıçap (r): Merkezden çembere olan uzaklık (3 cm).
• Çap (R): Merkezden geçen iki ucu çember üzerinde olan doğru parçası (6 cm). R = 2 × r.
Puanın:
Soru 9 & 10 • Doğruların Durumu, Tümler & Bütünler Açılar
20 Puan
9. Aynı düzlemdeki iki doğrunun birbirine göre oluşturabileceği 4 durumu yazınız.
10. Açı hesaplamalarını yapınız:
• 40°lik açının komşu tümleri olan m(FUR) açısı kaç derecedir?
• 128°lik açının komşu bütünleri olan m(DNY) açısı kaç derecedir?
10. Açı hesaplamalarını yapınız:
• 40°lik açının komşu tümleri olan m(FUR) açısı kaç derecedir?
• 128°lik açının komşu bütünleri olan m(DNY) açısı kaç derecedir?
İpucu: Tümler açıların toplamı 90°'dir. Bütünler açıların toplamı 180°'dir!
✅ Adım Adım Resmi Çözüm:
9. İki Doğrunun Durumları:
1. Paralel doğrular (d // e - Hiç kesişmezler)
2. Bir noktada kesişen doğrular
3. Dik kesişen doğrular (d ⊥ e - Aralarında 90° açı vardır)
4. Çakışık doğrular (Tüm noktaları ortaktır)
10. Açı Hesaplamaları:
• Komşu Tümler: m(FUR) = 90° - 40° = 50°
• Komşu Bütünler: m(DNY) = 180° - 128° = 52°
1. Paralel doğrular (d // e - Hiç kesişmezler)
2. Bir noktada kesişen doğrular
3. Dik kesişen doğrular (d ⊥ e - Aralarında 90° açı vardır)
4. Çakışık doğrular (Tüm noktaları ortaktır)
10. Açı Hesaplamaları:
• Komşu Tümler: m(FUR) = 90° - 40° = 50°
• Komşu Bütünler: m(DNY) = 180° - 128° = 52°
Puanın:
📄 5. Sınıf Matematik 1. Dönem 1. Yazılı Orijinal Sınav Kağıdı
Sayfa 1 ve 2: Orijinal Soru Kağıdı • Sayfa 3 ve 4: Çizimli Cevap Anahtarı
Sayfa 1 (Sorular)Matematik Fasikülü
Sayfa 2 (Sorular)Matematik Fasikülü
Sayfa 3 (Çözümler)Çizimli Cevaplar
Sayfa 4 (Çözümler)Çizimli Cevaplar
